Yetişkinlerde Qhaler Kullanma Yöntemi

Yetişkinlerde Qhaler kullanma yöntemi, kapsül içerisindeki kuru toz ilacın solunum yollarına yeterli miktarda ulaşabilmesi için doğru uygulanmalıdır. Qhaler, tek dozluk ilaç kapsülünün cihazın içine yerleştirildiği ve kapsül delindikten sonra ilacın güçlü ve derin bir nefesle akciğerlere çekildiği kuru toz inhaler sistemidir. Kapsül ağızdan yutulmaz; yalnızca Qhaler cihazının içine yerleştirilerek inhalasyon yoluyla kullanılır.

Qhaler kullanımında kapsülün kullanımdan hemen önce ambalajından çıkarılması, cihaz içerisine doğru şekilde yerleştirilmesi ve yan düğmelere yalnızca bir kez basılarak kapsülün delinmesi önemlidir. Daha sonra nefes cihazdan uzakta verilir ve ağızlıktan hızlı, güçlü ve derin bir nefes alınır. Uygulama sonrasında kapsül kontrol edilir; içerisinde belirgin toz kalmışsa kapsül yeniden delinmeden inhalasyon tekrarlanabilir. Qhaler’ın resmî ürün kullanım bilgilerinde de bu teknik tarif edilmektedir.

Qhaler Nedir ve Nasıl Çalışır?

Qhaler, kuru toz inhaler grubunda yer alan kapsüllü bir inhaler cihazdır. İlaç, ayrı bir jelatin kapsül içerisinde bulunur. Her uygulamada bir kapsül cihaz içerisindeki özel bölmeye yerleştirilir ve Qhaler’ın yan tarafındaki düğmelere basılarak kapsül delinir. Kullanıcı ağızlıktan hızlı ve derin nefes aldığında kapsül içerisindeki kuru toz hava akımıyla birlikte solunum yollarına taşınır.

Qhaler bir ilaç adı değil, ilacın uygulanmasını sağlayan cihaz sistemidir. Aynı tip cihaz farklı etkin maddeler içeren ürünlerde kullanılabilir. Bu nedenle kaç kapsül kullanılacağı, ilacın ne sıklıkta uygulanacağı ve tedavinin ne kadar sürdürüleceği reçete edilen ürüne göre değişir.

Kuru toz inhalerlerde ilacın cihazdan çıkmasını sağlayan temel güç kişinin nefesidir. Bu nedenle Qhaler kullanırken sprey inhalerlerdeki gibi yavaş bir nefes yerine hızlı, güçlü ve derin bir inhalasyon yapılması gerekir. Kuru toz inhalerlerin etkili kullanılabilmesi için yeterli inspiratuvar akım oluşturulması önemlidir.

Qhaler ile spacer veya ara hazne kullanılmaz. İlaç doğrudan cihazın ağızlığından solunur.

Yetişkinlerde Qhaler Nasıl Kullanılır?

Qhaler kullanmadan önce ellerin temiz ve kuru olması, kullanılacak kapsülün doğru ilaç ve doz olduğunun kontrol edilmesi gerekir. Kapsül yalnızca uygulama yapılacağı zaman blister ambalajından çıkarılmalıdır.

1. Koruyucu kapağı çıkarın. Qhaler’ın dış kapağını çekerek çıkarın.
2. Ağızlık bölümünü açın. Cihazın alt kısmını bir elinizle tutarken ağızlık bölümünü belirtilen yönde çevirerek kapsül haznesini açın.
3. Kapsülü yerleştirin. Bir adet ilaç kapsülünü blister ambalajından kullanmadan hemen önce çıkarın ve cihazın içindeki kapsül şeklindeki boşluğa yerleştirin. Kapsülü doğrudan ağızlığın içine koymayın ve kesinlikle yutmayın.
4. Ağızlığı kapatın. Ağızlık bölümünü ters yönde çevirerek tamamen kapalı konuma getirin.
5. Kapsülü delin. Qhaler’ı dik tutun. Cihazın iki yanındaki düğmelere aynı anda yalnızca bir kez, sonuna kadar basın ve ardından bırakın. Bu işlem kapsülün iki ucunda delik açar. Düğmelere art arda veya birden fazla kez basılması kapsülün parçalanma olasılığını artırabilir.
6. Nefesinizi cihazdan uzakta verin. Qhaler’ı ağzınıza almadan önce akciğerlerinizi rahatça boşaltacak şekilde nefesinizi dışarı verin. Nefes kesinlikle cihazın içine verilmemelidir.
7. Ağızlığı dudaklarınızla kavrayın. Cihazı uygun pozisyonda tutun, ağızlığı dişlerinizin arasına yerleştirin ve dudaklarınızı çevresine sıkıca kapatın.
8. Hızlı ve derin nefes alın. Qhaler’ın içinden alabildiğiniz kadar hızlı, güçlü ve derin bir nefes alın. Doğru inhalasyon sırasında kapsülün cihaz içerisinde dönmesine bağlı bir ses duyulabilir.
9. Nefesinizi tutun. Cihazı ağzınızdan çıkarın ve nefesinizi mümkünse yaklaşık 10 saniye veya rahatça tutabildiğiniz süre boyunca tutun. Ardından yavaşça nefes verin.
10. Kapsülü kontrol edin. Qhaler’ı açarak kapsül içerisinde belirgin miktarda toz kalıp kalmadığına bakın. Toz kalmışsa kapsülü yeniden delmeden, nefes verme ve hızlı-derin inhalasyon basamaklarını tekrar uygulayın.
11. Boş kapsülü çıkarıp atın. İlaç tamamen alındıktan sonra kullanılmış kapsülü cihazın içerisinden çıkarın. Kapsül tekrar kullanılmamalıdır.
12. Cihazı kapatın. Ağızlık bölümünü ve koruyucu kapağı kapatın. Kullanılan ilaç inhaler kortikosteroid içeriyorsa uygulama sonrasında ağzınızı suyla çalkalayın ve suyu yutmadan tükürün. Dişlerin fırçalanması da tercih edilebilir.

Qhaler Kullanırken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Qhaler kullanımında en önemli noktalardan biri kapsülün kesinlikle yutulmamasıdır. Kapsül, oral ilaç gibi kullanılmak için değil, cihaz içerisinde delinerek içindeki kuru tozun solunması için hazırlanmıştır. Kapsül yalnızca Qhaler’ın kapsül haznesine yerleştirilmelidir.

Kapsül blister ambalajından kullanımın hemen öncesinde çıkarılmalıdır. Kapsülün uzun süre açıkta bırakılması nemden etkilenmesine neden olabilir. Eller de kapsüle dokunurken mümkün olduğunca kuru olmalıdır.

Yan düğmelere yalnızca bir kez basılması önemlidir. Kapsülü tekrar tekrar delmek jelatin kapsülün daha fazla parçalanmasına neden olabilir. İnhalasyon sırasında çok küçük jelatin parçalarının ağıza ulaşması mümkün olmakla birlikte ürün bilgilerinde bu parçaların zararsız olduğu belirtilmektedir. Bunun oluşma olasılığını azaltmak için kapsül kullanımdan hemen önce blisterden çıkarılmalı ve düğmelere yalnızca bir kez basılmalıdır.

Qhaler’ın içine nefes verilmemelidir. Kuru toz inhalerler nemden etkilenebildiğinden inhalasyon öncesindeki nefes verme işlemi cihaz ağızdan uzaktayken yapılmalıdır. Nefes alındıktan sonra da Qhaler ağızdan çıkarılmalı ve nefes cihazdan uzakta verilmelidir.

İnhalasyon hızlı ve derin yapılmalıdır. Çok yavaş veya yüzeysel nefes almak kapsül içerisindeki tozun yeterli miktarda cihazdan çıkmasını engelleyebilir. Uygulama sonrasında kapsülün kontrol edilmesi bu nedenle önemlidir.

Kapsülün İçinde İlaç Kalırsa Ne Yapılmalıdır?

Qhaler’ın önemli özelliklerinden biri uygulama tamamlandıktan sonra kapsülün gözle kontrol edilebilmesidir. İnhalasyondan sonra cihaz açıldığında kapsülün içerisinde belirgin miktarda toz kalmışsa bu durum dozun tamamının ilk nefeste alınamadığını gösterebilir.

Böyle bir durumda kapsül yeniden delinmemelidir. Aynı kapsül cihaz içerisinde bırakılır; kişi tekrar Qhaler’dan uzakta nefesini verir, ağızlığı dudaklarıyla kavrar ve yeniden hızlı ve derin nefes alır. Ardından nefes mümkün olduğunca tutulur ve kapsül tekrar kontrol edilir. Resmî kullanım talimatında da kapsülde toz kalması halinde inhalasyon basamaklarının tekrarlanması önerilmektedir.

Kapsül tamamen veya yeterince boşaldığında cihazdan çıkarılarak atılmalıdır. Kullanılmış kapsül bir sonraki uygulama için saklanmamalıdır.

Kapsül cihaz içerisinde sürekli olarak dönmüyor, her kullanımda büyük miktarda ilaç kalıyor veya kişi yeterince güçlü nefes çekemiyorsa inhaler tekniğinin sağlık profesyoneli tarafından değerlendirilmesi gerekir.

Qhaler Nasıl Temizlenmeli ve Saklanmalıdır?

Qhaler kuru toz ilaçlarla kullanılan bir cihaz olduğu için kuru tutulmalıdır. Ağızlıkta görünür kir oluştuğunda dış kısmı kuru ve temiz bir bezle silinebilir. Cihazın içerisine su kaçırılmamalı, Qhaler su altında yıkanmamalı veya ıslak bezle iç kısmı temizlenmeye çalışılmamalıdır.

Ağızlığın içerisine herhangi bir cisim sokulmamalı ve kapsül haznesinin mekanizması zorlanmamalıdır. Cihaz kullanılmadığı zaman kapağı kapalı tutulmalıdır. İstanbul Alerji’nin Qhaler kullanım eğitiminde de ağızlığın haftalık olarak kuru bezle temizlenmesi ve su veya başka bir sıvı kullanılmaması önerilmektedir.

İlaç kapsülleri kendi blister ambalajında ve ürünün prospektüsünde belirtilen saklama koşullarında tutulmalıdır. Kapsüller cihazın içinde bekletilmemeli ve yalnızca kullanımdan hemen önce yerleştirilmelidir.

Son kullanma tarihi geçmiş ilaç kullanılmamalıdır. Qhaler fiziksel olarak hasar görmüş, yan düğmeleri düzgün çalışmıyor veya ağızlık bölümü kırılmışsa cihaz kullanılmaya devam edilmeden önce eczacıya veya sağlık profesyoneline danışılmalıdır.

Qhaler Kullanımında Sık Yapılan Hatalar

Qhaler kullanımında en önemli hatalardan biri kapsülü yutmak veya kapsülü cihaz dışında açarak içindeki tozu kullanmaya çalışmaktır. Kapsül yalnızca Qhaler cihazının içerisine yerleştirilerek kullanılmalıdır.

Kapsülü blisterden çok erken çıkarmak, kapsülü yanlış bölmeye yerleştirmek ve yan düğmelere birden fazla kez basmak diğer sık görülen hatalardır. Özellikle kapsülün fazla delinmesi jelatin kabuğun parçalanma olasılığını artırabilir.

Nefesin Qhaler’ın içine verilmesi de doğru değildir. Kullanıcı önce cihazdan uzakta nefes vermeli ve ardından ağızlığı ağzına yerleştirmelidir. Kuru toz inhalerlerde cihazın nemden korunması önemlidir.

Çok yavaş veya yüzeysel nefes almak, ağızlığı dudaklarla tamamen kavramamak ve nefesi burundan almak ilacın akciğerlere ulaşan miktarını azaltabilir. Qhaler kullanımında inhalasyon hızlı, güçlü ve derin olmalıdır.

İlk inhalasyondan sonra kapsülü kontrol etmeden hemen atmak da dozun bir bölümünün kullanılmadan kalmasına neden olabilir. Kapsül içerisinde belirgin toz varsa yeni kapsül açılmaz; aynı kapsül üzerinden inhalasyon tekrarlanır.

Kullanılmış kapsülü cihaz içinde bırakmak doğru değildir. Uygulama tamamlandıktan sonra boş kapsül çıkarılmalı ve atılmalıdır. Kortikosteroid içeren bir ilaç kullanılıyorsa uygulamadan sonra ağız çalkalama işlemi de unutulmamalıdır.

Yetişkinlerde Qhaler Kullanma Yöntemi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Qhaler kapsülü yutulur mu? Hayır. Qhaler kapsülleri kesinlikle yutulmamalıdır. Kapsül cihazın özel bölmesine yerleştirilir, delinir ve içerisindeki kuru toz ağızlıktan nefes alınarak kullanılır.

Qhaler kapsülü ne zaman ambalajından çıkarılmalıdır? Kapsül yalnızca kullanımdan hemen önce blister ambalajından çıkarılmalıdır. Böylece kapsülün nemden etkilenme olasılığı azaltılır.

Qhaler’ın yan düğmelerine kaç kez basılır? Kapsül cihazın içine yerleştirildikten sonra yan düğmelere aynı anda yalnızca bir kez sonuna kadar basılıp bırakılmalıdır. Birden fazla kez basılması kapsülün gereksiz şekilde parçalanmasına neden olabilir.

Qhaler’dan nasıl nefes alınmalıdır? Önce nefes cihazdan uzakta verilmelidir. Daha sonra ağızlık dudaklarla tamamen kavranarak ağızdan hızlı, güçlü ve mümkün olduğunca derin nefes alınmalıdır.

Kapsülün içinde toz kalırsa yeni kapsül mü kullanılmalıdır? Hayır. Aynı kapsül yeniden delinmeden cihaz içerisinde bırakılır ve hızlı-derin inhalasyon tekrarlanır. Kapsül yeterince boşaldıktan sonra çıkarılıp atılır.

Qhaler’ın içine nefes verilir mi? Hayır. Qhaler kuru toz inhaler olduğu için cihazın içine nefes verilmemelidir. Nefes verme işlemi her zaman cihazdan uzakta yapılmalıdır.

Qhaler ile spacer veya hazne kullanılır mı? Hayır. Qhaler kapsüllü kuru toz inhalerdir ve ilaç doğrudan cihazın ağızlığından güçlü nefes alınarak kullanılır.

Qhaler kullandıktan sonra ağız çalkalanmalı mı? Kullanılan ilaç inhaler kortikosteroid içeriyorsa uygulamadan sonra ağız suyla çalkalanmalı ve su yutulmadan tükürülmelidir. Dişlerin fırçalanması da tercih edilebilir.

Doğru Qhaler Tekniği İlacın Akciğerlere Ulaşmasını Destekler

Yetişkinlerde Qhaler kullanma yönteminin temelini kapsülün doğru yerleştirilmesi, yan düğmelere yalnızca bir kez basılarak kapsülün delinmesi, nefesin cihazdan uzakta verilmesi ve ardından ağızlıktan hızlı, güçlü ve derin nefes alınması oluşturur. İnhalasyon sonrasında nefes mümkün olduğunca tutulmalı ve kapsül içerisinde ilaç kalıp kalmadığı kontrol edilmelidir.

Qhaler kullanımında kapsüllerin yutulmaması, kullanımdan hemen önce blisterden çıkarılması ve uygulama sonrasında cihazdan çıkarılarak atılması gerekir. Tedavi düzenli kullanılmasına rağmen solunum yakınmaları devam ediyorsa ilaç dozu kişinin kendi kararıyla artırılmamalıdır. Öncelikle Qhaler kullanım tekniğinin ve kullanılan cihazın kişiye uygunluğunun doktor, hemşire veya eczacı tarafından yeniden değerlendirilmesi yararlı olur.