Yetişkinlerde Jet İnhaler kullanma yöntemi, ilacın solunum yollarına yeterli miktarda ulaşabilmesi için doğru nefes tekniğiyle uygulanmalıdır. Jet İnhaler, ilacı aerosol halinde veren bir inhaler sistemidir. Bu nedenle ilacın püskürtülmesi ile nefes alma hareketinin doğru zamanda yapılması önemlidir. İnhalere basıldığı anda nefes alınmaz veya nefes çok hızlı çekilirse ilacın önemli bir bölümü ağız ve boğazda kalabilir.
Doğru kullanımda Jet İnhaler hazırlanır, kişi nefesini cihazdan uzakta verir, ağızlığı dudaklarıyla tamamen kavrar ve inhalere basarken eş zamanlı olarak yavaş ve derin nefes alır. İnhalasyon tamamlandıktan sonra nefes mümkünse yaklaşık 10 saniye tutulur. İkinci doz gerekiyorsa ilk uygulama tamamlandıktan sonra uygun süre beklenerek işlem baştan tekrarlanır. İstanbul Alerji’nin mevcut Jet İnhaler uygulama talimatında da cihazın çalkalanması, püskürtme ile eş zamanlı yavaş ve derin nefes alınması ve nefesin yaklaşık 10 saniye tutulması önerilmektedir.
Jet İnhaler Nedir ve Nasıl Çalışır?
Jet İnhaler, solunum yolu ilaçlarının aerosol halinde ağız yoluyla alınmasını sağlayan inhaler cihazlardan biridir. İlacın ölçülü bir dozu inhaler mekanizmasına basıldığında ağızlıktan çıkar ve aynı anda alınan nefesle birlikte solunum yollarına taşınır.
Bu yönüyle Jet İnhaler, Turbuhaler, Diskus veya Ellipta gibi kuru toz inhalerlerden farklıdır. Kuru toz inhalerlerde ilaç kişinin oluşturduğu güçlü hava akımıyla cihazdan ayrılırken Jet İnhaler’da ilaç cihazın mekanizmasıyla serbest bırakılır. Bu nedenle Jet İnhaler kullanımında mümkün olduğunca hızlı nefes almak yerine yavaş ve derin bir inhalasyon gerekir.
Jet İnhaler içerisinde bulunan etkin madde ürüne göre değişebilir. Bu nedenle cihazın kaç kez kullanılacağı, günlük doz sayısı ve tedavi süresi doktor tarafından belirlenmelidir. Bir Jet İnhaler’ın başka bir inhalerle aynı görünmesi veya benzer şekilde kullanılması, içerisindeki ilaçların aynı olduğu anlamına gelmez.
Yetişkinlerde Jet İnhaler Nasıl Kullanılır?
Jet İnhaler kullanımında işlemlerin doğru sırayla yapılması, özellikle püskürtme ve nefes alma hareketinin birbiriyle uyumlu olması gerekir.
- Cihazı hazırlayın. Kullanım öncesinde Jet İnhaler’ı yaklaşık 30 saniye aşağı-yukarı hareketlerle çalkalayın. Kullanılan ürünün kendi talimatında farklı bir hazırlık yöntemi belirtilmişse onu uygulayın.
- Ağızlık kapağını açın. Ağızlık bölümünde toz, kir veya yabancı madde bulunmadığını kontrol edin.
- Dik pozisyonda oturun veya ayağa kalkın. Başınızı dik tutun. Göğüs kafesinin rahat hareket edebilmesi derin nefes almayı kolaylaştırır.
- Nefesinizi cihazdan uzakta verin. Akciğerlerinizi rahatça boşaltacak kadar nefes verin ancak inhalerin içine üflemeyin.
- Ağızlığı dudaklarınızla kavrayın. Ağızlığı dişlerinizin arasına yerleştirin, ısırmadan dudaklarınızı çevresine sıkıca kapatın.
- İnhalere basarken yavaş ve derin nefes alın. Ağızdan nefes almaya başlayın ve aynı anda cihazın doz mekanizmasına bir kez basın. Nefes almaya yavaş, kesintisiz ve derin şekilde devam edin.
- Nefesinizi tutun. İnhalasyon tamamlandıktan sonra cihazı ağzınızdan çıkarın ve nefesinizi mümkünse yaklaşık 10 saniye veya rahatça tutabildiğiniz süre boyunca tutun.
- Nefesinizi yavaşça verin. Nefesi cihazdan uzakta dışarı bırakın.
- Gerekiyorsa ikinci dozu uygulayın. İkinci bir püskürtme reçete edilmişse yaklaşık 1 dakika veya ürünün kendi talimatında belirtilen süre beklendikten sonra cihaz yeniden hazırlanarak aynı basamaklar tekrarlanır.
- Kapağı kapatın. Uygulama tamamlandığında ağızlık kapağını yeniden takın.
- İlaç kortikosteroid içeriyorsa ağzınızı çalkalayın. Ağız ve boğaz suyla çalkalanmalı, kullanılan su yutulmadan tükürülmelidir. Dişlerin fırçalanması da tercih edilebilir.
| Uygulama aşaması | Doğru teknik |
|---|---|
| Hazırlık | Cihaz kullanım öncesinde uygun şekilde çalkalanır |
| Pozisyon | Dik oturulur veya ayakta durulur |
| İlk nefes | Cihazdan uzakta dışarı verilir |
| Ağızlık | Dudaklarla tamamen kavranır |
| İlacın verilmesi | Nefes almaya başlarken inhalere bir kez basılır |
| Nefes alma | Yavaş, derin ve kesintisiz yapılır |
| Nefesi tutma | Mümkünse yaklaşık 10 saniye |
| İkinci doz | Gerekiyorsa beklenip işlem baştan tekrarlanır |
| Kortikosteroid sonrası | Ağız çalkalanır ve su tükürülür |
Jet İnhaler Kullanırken Nelere Dikkat Edilmelidir?
Jet İnhaler kullanımının en önemli noktası püskürtme ile nefes alma hareketinin eş zamanlı yapılmasıdır. İlacı önce ağza püskürtüp birkaç saniye sonra nefes almak doğru değildir. Kişi nefes almaya başlarken inhalere basmalı ve nefesini yavaş, derin şekilde sürdürmelidir.
Nefesin çok hızlı alınması da doğru tekniği bozabilir. Jet İnhaler’da amaç ilacı mümkün olduğunca sert bir nefesle çekmek değildir. Aerosolün solunum yollarına taşınabilmesi için kontrollü ve derin inhalasyon yapılmalıdır. Jet İnhaler için yayımlanan kullanım talimatlarında da püskürtme sırasında “derin ve yavaş” nefes alınması özellikle belirtilmektedir.
İnhalasyon tamamlandıktan sonra nefes hemen dışarı verilmemelidir. Mümkünse yaklaşık 10 saniye tutulması ilacın solunum yollarında birikmesine yardımcı olur. Kişi bu süreyi tamamlayamıyorsa kendisini zorlamadan rahatça tutabildiği kadar beklemelidir.
İkinci doz gerekiyorsa iki püskürtme arka arkaya ağza sıkılmamalıdır. İlk inhalasyon tamamlanmalı, uygun süre beklenmeli ve ikinci doz için cihaz yeniden hazırlanmalıdır.
İlacın etkisinin yetersiz olduğu düşünülerek reçetede belirtilenden daha sık veya daha yüksek doz kullanılması doğru değildir. Özellikle rahatlatıcı ilaca eskisinden daha sık ihtiyaç duyulması, gece belirtilerinin artması veya nefes darlığının tedaviye rağmen devam etmesi hastalığın kontrolünün yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.
Jet İnhaler Nasıl Temizlenmeli ve Saklanmalıdır?
Jet İnhaler’ın ağızlık bölümü düzenli olarak kontrol edilmeli ve temiz tutulmalıdır. Mevcut Jet İnhaler kullanım talimatında ağızlığın dış kısmının yaklaşık haftada bir kuru bir bezle silinmesi, temizlik sırasında su veya başka bir sıvı kullanılmaması önerilmektedir.
Cihazın içerisine su kaçırılmamalı ve inhaler üreticinin önerisi dışında yıkanmamalıdır. Ağızlığın içine sert veya sivri bir cisim sokularak temizlik yapılması da cihazın mekanizmasına zarar verebilir.
Jet İnhaler oda koşullarında, ürünün kendi kullanma talimatında belirtilen sıcaklık aralığında saklanmalıdır. Mevcut kullanım eğitimlerinde cihazın buzdolabında saklanmaması belirtilmektedir. Aşırı sıcak, doğrudan güneş ışığı ve yoğun nem bulunan ortamlardan korunması uygundur.
Son kullanma tarihi geçmiş inhaler kullanılmamalıdır. Doz sayacı bulunan bir model kullanılıyorsa kalan doz miktarı düzenli olarak takip edilmelidir. Cihaz fiziksel olarak hasar görmüş, ağızlık kırılmış veya ilaç püskürtme mekanizması normal çalışmıyorsa inhaler kullanılmaya devam edilmeden önce değerlendirilmelidir.
Jet İnhaler Kullanımında Sık Yapılan Hatalar
Jet İnhaler kullanımındaki en sık hata, ilaca basma ile nefes alma hareketinin doğru zamanda yapılamamasıdır. İnhalere basıp daha sonra nefes almak veya nefes tamamen alındıktan sonra ilacı püskürtmek akciğerlere ulaşan dozun azalmasına neden olabilir.
Çok hızlı ve yüzeysel nefes almak da sık yapılan hatalardan biridir. Jet İnhaler’da nefes yavaş ve derin alınmalıdır. Ağızlığı dudaklarla yeterince kavramamak, inhalasyon sırasında burundan nefes almak veya ağız kenarlarından aerosol kaçmasına izin vermek de uygulamanın etkinliğini azaltabilir.
İnhalasyon öncesinde nefes vermemek, nefesi cihazın içine vermek ve uygulama sonrasında nefesi hiç tutmadan hemen dışarı bırakmak diğer teknik hatalardır.
İkinci doz gerekiyorsa ilk dozun hemen ardından kontrolsüz biçimde ikinci kez püskürtmek yerine önerilen süre beklenmeli ve uygulama basamakları yeniden yapılmalıdır.
Cihazın düzenli temizlenmemesi veya temizlemek amacıyla uygun olmayan sıvıların kullanılması da sorunlara yol açabilir. Jet İnhaler’ın kendi temizleme ve saklama talimatları takip edilmelidir.
Yetişkinlerde Jet İnhaler Kullanma Yöntemi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Jet İnhaler kullanılmadan önce çalkalanır mı? Evet. Jet İnhaler için yayımlanan kullanım talimatında cihazın uygulamadan önce yaklaşık 30 saniye aşağı-yukarı hareketlerle çalkalanması önerilmektedir.
Jet İnhaler’dan nefes hızlı mı alınmalıdır? Hayır. Jet İnhaler kullanılırken nefes yavaş ve derin alınmalıdır. İnhalere basılması ile nefes alma hareketi eş zamanlı olmalıdır.
Jet İnhaler’a ne zaman basılmalıdır? Ağızlıktan nefes almaya başlanırken inhalere bir kez basılmalı ve nefes alma yavaş, derin ve kesintisiz şekilde sürdürülmelidir.
Jet İnhaler kullanırken nefes kaç saniye tutulmalıdır? İnhalasyondan sonra nefes mümkünse yaklaşık 10 saniye veya kişinin rahatça tutabildiği süre boyunca tutulmalıdır.
İkinci doz Jet İnhaler hemen kullanılabilir mi? İkinci doz reçete edilmişse ilk inhalasyon tamamlandıktan sonra ürün talimatında belirtilen süre beklenmelidir. Jet İnhaler kullanım eğitimlerinde ikinci doz öncesinde yaklaşık 1 dakika beklenmesi önerilmektedir.
Jet İnhaler’ın içine nefes verilir mi? Hayır. İnhalasyon öncesinde nefes cihazdan uzakta verilmelidir.
Jet İnhaler suyla yıkanır mı? Mevcut Jet İnhaler kullanım talimatında ağızlığın dış kısmının haftada bir kuru bezle temizlenmesi ve su veya başka sıvı kullanılmaması önerilmektedir.
Jet İnhaler kullandıktan sonra ağız çalkalanmalı mı? Kullanılan ilaç inhaler kortikosteroid içeriyorsa uygulama sonrasında ağız ve boğaz suyla çalkalanmalı ve su yutulmadan tükürülmelidir.
Doğru Jet İnhaler Tekniği Tedavinin Etkinliğini Destekler
Yetişkinlerde Jet İnhaler kullanma yönteminde temel nokta, ilacın püskürtülmesi ile yavaş ve derin nefes alma hareketinin doğru şekilde eş zamanlı yapılmasıdır. Kişi önce nefesini cihazdan uzakta vermeli, ağızlığı dudaklarıyla tamamen kavramalı ve nefes almaya başladığı anda inhalere bir kez basmalıdır. Nefes derin ve kesintisiz şekilde tamamlanmalı, ardından mümkünse yaklaşık 10 saniye tutulmalıdır.
Jet İnhaler kullanımındaki küçük teknik hatalar bile solunum yollarına ulaşan ilaç miktarını etkileyebilir. Tedavinin düzenli uygulanmasına rağmen öksürük, hışıltı veya nefes darlığı devam ediyorsa ilacın dozu kişinin kendi kararıyla artırılmamalıdır. Öncelikle kullanım tekniğinin ve mevcut tedavinin doktor, hemşire veya eczacı tarafından yeniden değerlendirilmesi gerekir.




